من محمد عزیزی هستم و بیش از ۲۰ سال است که از نزدیک با پرورش شترمرغ، جوجهکشی و مدیریت جوجههای حساس این پرنده سروکار دارم.
اگر درباره خوراک جوجه شترمرغ تحقیق میکنید، احتمالاً میخواهید بدانید جوجه از چه روزی باید غذا بخورد، چه نوع دانی برایش مناسب است، روزانه چقدر خوراک لازم دارد و چگونه میتوان از کج شدن پاها، ضعف رشد و تلفات جلوگیری کرد.
پاسخ سریع: جوجه شترمرغ بعد از خروج از تخم نباید به خوردن اجباری وادار شود؛ اما آب تمیز و مقدار کمی دان پیشدان مخصوص باید در دسترسش باشد. جیره دو ماه اول معمولاً به حدود ۲۲ تا ۲۵ درصد پروتئین، کلسیم متعادل، ویتامینها، مواد معدنی و مواد اولیه تازه نیاز دارد.
در این راهنمای کاربردی قرار است برنامه غذایی جوجه را از روز اول تا چهارماهگی بررسی کنیم و دقیقاً توضیح دهیم که چه چیزی در دان بریزید، چه چیزهایی را حذف کنید و چگونه کیفیت جیره را با چند نشانه ساده تشخیص دهید.
مهمترین نکتهای که باید از همین ابتدا بدانید این است که زیاد غذا دادن همیشه به معنای رشد بهتر نیست؛ رشد بیشازحد سریع، اضافهوزن و بههم خوردن تعادل مواد معدنی میتواند به پاهای جوجه فشار وارد کند.
خوراک جوجه شترمرغ باید چه ویژگیهایی داشته باشد؟
دستگاه گوارش جوجه شترمرغ با مرغ، بوقلمون و بلدرچین تفاوت دارد و به همین دلیل استفاده مستقیم از دان این پرندگان، بدون اصلاح فرمول، تصمیم مطمئنی نیست.
یک خوراک استاندارد باید همزمان انرژی، پروتئین، اسیدهای آمینه، کلسیم، فسفر، ریزمغذیها و مقدار مناسبی فیبر قابلهضم را تأمین کند.
در هفتههای نخست، رشد استخوانها و عضلات بسیار سریع است و هرگونه کمبود یا عدم تعادل در جیره میتواند خودش را با ضعف پا، کاهش اشتها، رشد نامنظم، پرهای نامرتب یا افزایش تلفات نشان دهد.

- پروتئین: برای ساخت عضله، رشد اندامها و تقویت سیستم ایمنی ضروری است.
- انرژی: باید کافی باشد، اما بالا بودن بیشازحد انرژی میتواند رشد و چاقی را از کنترل خارج کند.
- کلسیم و فسفر: باید با یکدیگر متعادل باشند تا استخوانها و مفاصل بهدرستی شکل بگیرند.
- فیبر: باید بهتدریج وارد جیره شود و از منابع سالمی مانند پودر یونجه مرغوب تأمین گردد.
- ویتامینها و مواد معدنی: از طریق مکمل مخصوص طیور یا ترجیحاً مکمل فرمولهشده برای شترمرغ تأمین میشوند.
- آب سالم: بخشی از برنامه تغذیه است و نباید جدا از خوراک دیده شود.
راهنمای گامبهگام خوراک جوجه شترمرغ از روز اول تا ۴ ماهگی
برنامه غذایی باید بر اساس سن، وزن، دمای محیط، کیفیت مواد اولیه و وضعیت سلامتی گله تنظیم شود.
جدول زیر یک راهنمای عملی برای شروع کار است، اما مقدار مصرف واقعی هر جوجه باید با وزنکشی و مشاهده روزانه کنترل شود.
| سن جوجه | نوع خوراک پیشنهادی | پروتئین تقریبی جیره | مقدار و شیوه مصرف |
|---|---|---|---|
| روز اول | آب تمیز و مقدار بسیار کم پیشدان | حدود ۲۲ تا ۲۵ درصد | خوراندن اجباری انجام نشود و فقط دسترسی آسان فراهم باشد. |
| روز دوم تا هفتم | پیشدان تازه با اندازه ذرات ریز و یکنواخت | حدود ۲۲ تا ۲۵ درصد | چند وعده کمحجم داده شود و باقیمانده مرطوب سریع جمعآوری گردد. |
| هفته دوم تا پنجم | دان پیشدان به همراه مقدار کنترلشده پودر یونجه | حدود ۲۲ تا ۲۴ درصد | مصرف بهتدریج افزایش پیدا کند و وزن جوجه هر هفته ثبت شود. |
| هفته پنجم تا نهم | دان آغازین یا استارتر | حدود ۲۰ تا ۲۲ درصد | حدود ۳۰۰ تا ۴۵۰ گرم برای هر جوجه در روز، متناسب با وزن و شرایط گله. |
| هفته دهم تا شانزدهم | دان رشد | حدود ۱۸ تا ۲۱ درصد | حدود ۷۰۰ گرم تا یک کیلوگرم برای هر پرنده در روز. |
| ماه چهارم | دان رشد با فیبر بیشتر | حدود ۱۷ تا ۱۹ درصد | مقدار خوراک بر اساس وزن، تحرک، چرا و وضعیت بدنی تنظیم شود. |
اعداد مصرف جدول قطعی و یکسان برای تمام مزارع نیستند؛ جوجهای که در هوای سرد نگهداری میشود، جوجهای که در چراگاه فعالیت دارد و جوجهای که دچار بیماری گوارشی است، مصرف یکسانی نخواهد داشت.
جوجه شترمرغ در ۲۴ ساعت اول چه چیزی باید بخورد؟
جوجه هنگام خروج از تخم مقداری از ذخایر کیسه زرده را در بدن خود دارد و به همین دلیل ممکن است در ساعات اولیه تمایل زیادی به خوردن نشان ندهد.
در این زمان نباید نوک جوجه را با فشار داخل آب یا دان فرو کرد، زیرا خطر ورود آب و خوراک به مجاری تنفسی وجود دارد.
بهمحض اینکه جوجه خشک، هوشیار و قادر به ایستادن شد، آب تمیز در ظرف کمعمق و مقدار محدودی دان پیشدان در سینی روشن و قابلمشاهده قرار دهید.
ضربه آرام انگشت روی سینی دان یا حضور یک جوجه فعالتر میتواند رفتار نوک زدن و غذا خوردن را به جوجههای دیگر آموزش دهد.
چرا جوجه تازه متولدشده به دان توجه نمیکند؟
کماشتهایی محدود در ساعات نخست همیشه نشانه بیماری نیست، اما بیحالی، افتادگی سر، ناتوانی در ایستادن، تورم شکم، بوی نامطبوع ناف یا ادامه نخوردن پس از شروع فعالیت طبیعی باید جدی گرفته شود.
گاهی مشکل اصلی از خوراک نیست و دمای نامناسب مادر مصنوعی، سطح لغزنده، عفونت ناف، جذب نشدن کیسه زرده یا کمآبی باعث میشود جوجه به سمت دان نرود.
اگر جوجه بیحال است، بهجای خوراندن خودسرانه دارو، مکمل یا آبقند غلیظ، ابتدا دمای محیط، ناف، مدفوع و وضعیت آب بدن بررسی شود و با دامپزشک پرندگان تماس بگیرید.
۷ ماده اصلی که در یک دان استاندارد جوجه شترمرغ وجود دارد
۱. ذرت؛ منبع انرژی جیره
ذرت یکی از منابع رایج انرژی در جیره است، اما نباید بخش عمده دان را بدون در نظر گرفتن پروتئین و مواد معدنی تشکیل دهد.
ذرت کپکزده، مرطوب یا دارای بوی ترش میتواند حاوی سموم قارچی باشد و برای جوجههای کمسن بسیار خطرناک است.
۲. کنجاله سویا؛ منبع مهم پروتئین
کنجاله سویای باکیفیت یکی از مهمترین منابع پروتئین گیاهی و اسیدهای آمینه در خوراک جوجه شترمرغ است.
کیفیت سویا، میزان حرارتدیدگی و درصد پروتئین آن باید مشخص باشد، زیرا استفاده از سویای خام یا فرآورینشده میتواند قابلیت هضم را کاهش دهد.
۳. گندم یا جو؛ انرژی همراه با تنوع مواد مغذی
گندم و جو میتوانند بخشی از انرژی جیره را تأمین کنند، اما مقدار استفاده از آنها باید با توجه به فیبر، انرژی و ترکیب کل جیره مشخص شود.
تغییر ناگهانی سهم جو یا گندم ممکن است باعث تغییر در قوام مدفوع یا کاهش مصرف دان شود.
۴. پودر یونجه؛ فیبر و مواد مغذی طبیعی
پودر یونجه مرغوب میتواند فیبر، رنگدانههای طبیعی و بخشی از ویتامینها و مواد معدنی جیره را تأمین کند.
یونجه باید سبز، خوشبو، بدون کپک، بدون خاک زیاد و بهاندازه مناسب آسیاب شده باشد.
ساقههای بلند و زبر برای جوجههای بسیار کمسن مناسب نیستند و ممکن است باعث انتخاب خوراک یا مشکلات گوارشی شوند.
۵. دیکلسیم فسفات و کربنات کلسیم
این دو ماده برای تنظیم کلسیم و فسفر جیره استفاده میشوند، اما اضافه کردن آنها با حدس و پیمانهکردن دستی میتواند خطرناک باشد.
کمبود مواد معدنی به استخوان آسیب میزند و مصرف بیشازحد نیز میتواند تعادل سایر عناصر را مختل کند.
۶. مکمل ویتامینه و معدنی
مکمل یا پرمیکس، مقدار کمی از وزن جیره را تشکیل میدهد، اما نبودن یا مخلوط نشدن صحیح آن میتواند کل خوراک را بیکیفیت کند.
دوز مصرف هر مکمل با مکمل دیگر متفاوت است و باید دقیقاً مطابق برچسب شرکت سازنده محاسبه شود.
۷. اسیدهای آمینه و افزودنیهای ضروری
در بعضی فرمولها برای متعادل کردن اسیدهای آمینه از متیونین و لیزین استفاده میشود.
توکسینبایندر معتبر نیز میتواند در جیرههایی که خطر آلودگی قارچی مواد اولیه وجود دارد مورد استفاده قرار گیرد، اما این افزودنی جایگزین خرید خوراک سالم نیست.
نمونه فرمول ۱۰۰ کیلوگرمی خوراک جوجه شترمرغ
هشدار مهم: فرمول زیر فقط یک نمونه آموزشی برای شناخت اجزای جیره است و نباید بدون آنالیز آزمایشگاهی ذرت، سویا، یونجه و سایر مواد اولیه اجرا شود.
درصد مواد مغذی هر محموله با محموله دیگر فرق دارد و فرمول نهایی باید توسط متخصص تغذیه دام و طیور، بر اساس سن و وزن گله، اصلاح شود.
| ماده اولیه | مقدار در ۱۰۰ کیلوگرم | کاربرد اصلی |
|---|---|---|
| ذرت آسیابشده | ۳۴ کیلوگرم | تأمین انرژی |
| کنجاله سویا | ۳۶ کیلوگرم | پروتئین و اسیدهای آمینه |
| گندم یا جو | ۱۱٫۵ کیلوگرم | انرژی و تنوع جیره |
| پودر یونجه مرغوب | ۸ کیلوگرم | تأمین فیبر |
| سبوس گندم | ۴ کیلوگرم | فیبر و تعدیل بافت دان |
| روغن گیاهی خوراکی | ۱٫۵ کیلوگرم | افزایش انرژی و کاهش گردوغبار |
| دیکلسیم فسفات | ۲ کیلوگرم | کلسیم و فسفر |
| کربنات کلسیم | ۱٫۷ کیلوگرم | تنظیم کلسیم |
| نمک | ۳۰۰ گرم | تنظیم الکترولیتها |
| مکمل ویتامینه و معدنی | ۵۰۰ گرم یا طبق برچسب | تأمین ریزمغذیها |
| توکسینبایندر | ۲۰۰ گرم یا طبق دستور سازنده | کاهش خطر برخی سموم قارچی |
| متیونین | ۱۵۰ گرم | تعادل اسید آمینه |
| لیزین | ۱۵۰ گرم | تعادل اسید آمینه |
این فرمول با فرض کیفیت متعارف مواد اولیه میتواند تقریباً در محدوده ۲۲ درصد پروتئین خام قرار بگیرد، اما نتیجه واقعی فقط با آنالیز آزمایشگاهی مشخص میشود.
هرگز مکمل، نمک، متیونین یا مواد معدنی را مستقیم روی قسمت کوچکی از دان نریزید؛ ابتدا آنها را با چند کیلوگرم ماده حامل مخلوط کنید و سپس مخلوط اولیه را به کل خوراک اضافه کنید.
دان آماده بهتر است یا خوراک دستساز؟ مقایسهای برای تصمیمگیری
| معیار مقایسه | دان آماده معتبر | خوراک دستساز |
|---|---|---|
| سهولت مصرف | بالا | نیازمند آسیاب، توزین و میکسر |
| کنترل فرمول | وابسته به صداقت تولیدکننده | در صورت آنالیز مواد اولیه، قابلکنترلتر است. |
| ریسک خطای اختلاط | کمتر | در واحدهای بدون تجهیزات، بیشتر است. |
| هزینه | ممکن است قیمت خرید بالاتر باشد. | در مقیاس مناسب میتواند اقتصادیتر باشد. |
| مناسب برای پرورشدهنده تازهکار | معمولاً گزینه مطمئنتری است. | فقط با کمک متخصص توصیه میشود. |
برای مزرعهای که تعداد جوجه کمی دارد یا به میکسر دقیق، باسکول حساس و آزمایش مواد اولیه دسترسی ندارد، خرید دان معتبر معمولاً ریسک کمتری دارد.
در واحدهای بزرگتر، ساخت خوراک در مزرعه میتواند هزینهها را کاهش دهد، اما تنها زمانی موفق است که کیفیت مواد اولیه، فرمولاسیون، اختلاط و شرایط انبار بهصورت حرفهای مدیریت شوند.
چگونه مقدار مصرف خوراک را با یک فرمول ساده محاسبه کنیم؟
برای محاسبه دان موردنیاز، ابتدا تعداد جوجهها را در میانگین مصرف روزانه ضرب کنید و سپس پرت احتمالی را به آن اضافه کنید.
فرمول محاسبه: تعداد جوجه × مصرف روزانه هر جوجه × تعداد روزها = خوراک موردنیاز دوره.
برای مثال، اگر ۲۰ جوجه هشتهفتهای دارید و هر جوجه بهطور میانگین روزانه ۴۰۰ گرم دان مصرف میکند، محاسبه به شکل زیر خواهد بود.
۲۰ × ۰٫۴ × ۳۰ = ۲۴۰ کیلوگرم دان در یک ماه.
اگر حدود ۵ درصد پرت، ریختوپاش یا خطای توزین در نظر بگیریم، بهتر است نزدیک ۲۵۲ کیلوگرم دان برای آن ماه تهیه شود.
دان را برای چند ماه آینده یکجا نخرید؛ خوراک مانده، اکسیدشده، مرطوب یا آلوده میتواند تمام صرفهجویی شما را به تلفات و هزینه درمان تبدیل کند.
۵ نشانه ساده برای تشخیص مناسب بودن خوراک جوجه شترمرغ
- مصرف دان یکنواخت است: بیشتر جوجهها با اشتیاق طبیعی غذا میخورند و تعداد زیادی از آنها کنار دان بیحال نمیمانند.
- افزایش وزن منظم است: اختلاف وزن بین جوجههای همسن بهمرور شدیدتر نمیشود.
- پاها حالت طبیعی دارند: مفاصل متورم نیستند و جوجه هنگام راه رفتن تعادل مناسبی دارد.
- مدفوع وضعیت نسبتاً ثابتی دارد: تغییر شدید رنگ، بوی بسیار بد، خون یا اسهال مداوم دیده نمیشود.
- دان بوی تازگی دارد: خوراک فاقد بوی کپک، ترشی، ماندگی یا روغن سوخته است.
وزنکشی هفتگی یکی از بهترین روشهای کنترل کیفیت جیره است.
لازم نیست تمام جوجهها را هر روز وزن کنید؛ انتخاب یک گروه ثابت و ثبت وزن آنها در یک روز و ساعت مشخص، تصویر قابلاعتمادی از روند رشد گله در اختیار شما قرار میدهد.
۷ اشتباه خطرناک در تغذیه جوجههای شترمرغ
۱. استفاده مستقیم از دان مرغ گوشتی
دان مرغ گوشتی برای رشد سریع مرغ طراحی شده و ممکن است از نظر انرژی، فیبر، کلسیم یا سایر مواد مغذی با نیاز جوجه شترمرغ هماهنگ نباشد.
استفاده موقت از آن نیز باید با نظر متخصص و پس از اصلاح فرمول انجام شود.
۲. اضافه کردن خودسرانه کلسیم
بعضی پرورشدهندگان با مشاهده ضعف پا فوراً مقدار زیادی پودر کلسیم به دان اضافه میکنند.
ضعف پا همیشه به معنای کمبود کلسیم نیست و ممکن است از رشد سریع، کمبود ویتامین، نامتعادل بودن فسفر، سطح لغزنده، بیماری یا عوامل ژنتیکی ناشی شود.
۳. خوراندن نان، برنج و ضایعات آشپزخانه
نان خشک، برنج پخته، بیسکویت، ماکارونی و باقیمانده غذای انسان یک جیره متعادل برای جوجه شترمرغ محسوب نمیشوند.
این مواد ممکن است شکم جوجه را پر کنند، اما پروتئین، ویتامین و مواد معدنی موردنیاز رشد را بهطور دقیق تأمین نمیکنند.
۴. خیس کردن حجم زیادی از دان
مرطوب کردن مقدار کمی دان در روزهای ابتدایی میتواند خوردن را برای بعضی جوجهها آسانتر کند، اما خوراک مرطوب در هوای گرم خیلی سریع فاسد میشود.
هر مقدار دان خیس که پس از مدت کوتاهی مصرف نشد باید دور ریخته شود و برای وعده بعدی نگهداری نگردد.
۵. تغییر ناگهانی نوع خوراک
عوض کردن ناگهانی برند دان یا فرمول جیره میتواند مصرف خوراک و وضعیت مدفوع را تغییر دهد.
تغییر جیره بهتر است طی پنج تا هفت روز و بهصورت ترکیب تدریجی خوراک قدیم و جدید انجام شود.
۶. استفاده از یونجه کپکزده یا بسیار زبر
هر یونجهای برای جوجه مناسب نیست و رنگ زرد، بوی کپک، خاک فراوان یا ساقههای بسیار خشن نشانه کیفیت پایین است.
پودر یونجه باید یکنواخت باشد و مقدار آن بر اساس سن جوجه بهتدریج افزایش پیدا کند.
۷. محدود کردن آب برای کاهش اسهال
محدود کردن آب روش درمان اسهال نیست و میتواند باعث کمآبی، ضعف و کاهش مصرف دان شود.
آب باید همیشه تمیز، خنک و در دسترس باشد و علت اسهال توسط فرد متخصص بررسی شود.
آب مناسب جوجه شترمرغ چه شرایطی باید داشته باشد؟
آب آلوده میتواند بهترین جیره را نیز بیاثر کند.
آبخوری باید ارتفاع مناسبی داشته باشد تا جوجه بتواند بهراحتی آب بنوشد، اما داخل آن نیفتد یا بستر را خیس نکند.
- آبخوریها باید هر روز شسته و رسوبات داخلی آنها پاک شوند.
- آب بسیار گرم در تابستان باعث کاهش مصرف و افت اشتها میشود.
- نشتی آبخوری باید سریع برطرف شود، زیرا بستر مرطوب محیط مناسبی برای رشد عوامل بیماریزا ایجاد میکند.
- افزودن ویتامین، الکترولیت یا دارو به آب باید بر اساس نیاز واقعی و دستور دامپزشک باشد.
- آب چاه بهتر است از نظر شوری، سختی، آلودگی میکروبی و ترکیبات شیمیایی آزمایش شود.
خوراک را چگونه نگهداری کنیم تا کپک نزند؟
کیسههای دان را مستقیم روی زمین یا چسبیده به دیوار قرار ندهید.
استفاده از پالت و ایجاد فاصله از دیوار باعث گردش بهتر هوا و کاهش انتقال رطوبت میشود.
انبار باید خشک، خنک، دارای تهویه و دور از نور مستقیم خورشید باشد.
هر کیسهای که بوی غیرعادی، کلوخه، رطوبت، تار حشرات یا تغییر رنگ دارد باید از خوراک سالم جدا شود.
مخلوط کردن یک کیسه دان کپکزده با چند کیسه سالم، خوراک خراب را سالم نمیکند و فقط حجم بیشتری از دان را آلوده میسازد.
سؤالات پرتکرار درباره خوراک جوجه شترمرغ
جوجه شترمرغ از چند روزگی غذا میخورد؟
جوجه ممکن است از روز اول یا دوم نوک زدن به دان را آغاز کند، اما در ساعات نخست هنوز از ذخایر کیسه زرده استفاده میکند.
خوراک و آب باید در دسترس باشد، ولی جوجه نباید با زور وادار به خوردن شود.
بهترین دان برای جوجه شترمرغ چیست؟
بهترین گزینه، دان پیشدان یا استارتر مخصوص شترمرغ است که بر اساس سن جوجه فرموله شده و از مواد اولیه تازه تهیه شده باشد.
در دو ماه نخست، جیره باید پروتئین و مواد معدنی بیشتری نسبت به دان پرنده بالغ داشته باشد.
آیا میتوان به جوجه شترمرغ یونجه داد؟
بله، یونجه مرغوب میتواند بخشی از جیره باشد، اما باید تمیز، بدون کپک و متناسب با سن جوجه آسیاب شده باشد.
یونجه نباید جایگزین دان کامل شود، زیرا بهتنهایی تمام نیازهای پروتئینی و معدنی جوجه را تأمین نمیکند.
آیا تخممرغ آبپز برای جوجه شترمرغ مناسب است؟
در برخی روشهای سنتی از مقدار کمی تخممرغ آبپز استفاده میشود، اما این کار برای گلههای تجاری ضروری نیست و خطر آلودگی و فساد خوراک را افزایش میدهد.
دان کامل و استاندارد گزینه قابلکنترلتری است.
چرا جوجه دان را روی زمین میریزد؟
ارتفاع نامناسب دانخوری، پر کردن بیشازحد ظرف، اندازه نامناسب ذرات و عادت انتخاب کردن اجزای خوراک از دلایل رایج ریختوپاش هستند.
دانخوری را فقط بهاندازه مصرف چند ساعت پر کنید و لبه آن را تقریباً همارتفاع با قسمت پایین سینه جوجه تنظیم نمایید.
چرا پای جوجه شترمرغ کج میشود؟
کج شدن پا میتواند با رشد بیشازحد سریع، انرژی زیاد جیره، نامتعادل بودن کلسیم و فسفر، کمبود ریزمغذیها، سطح لغزنده، کمبود تحرک، بیماری یا زمینه ژنتیکی ارتباط داشته باشد.
در چنین شرایطی فقط تغییر دان کافی نیست و جوجه باید سریع معاینه شود.
آیا مکمل انسانی برای جوجه شترمرغ قابل استفاده است؟
خیر، مکمل انسانی بر اساس نیاز بدن انسان ساخته شده و مقدار و نسبت مواد آن برای جوجه شترمرغ طراحی نشده است.
از مکمل مخصوص دام و طیور و ترجیحاً محصول مناسب شترمرغ استفاده کنید.
دان جوجه شترمرغ باید پلت باشد یا آردی؟
دان بسیار آردی گردوغبار ایجاد میکند و احتمال انتخاب بعضی اجزا و باقی ماندن مکملها در کف دانخوری را افزایش میدهد.
کرامبل یا پلت ریز و یکنواخت، در صورتی که بیشازحد سفت نباشد، معمولاً مصرف و یکنواختی دریافت مواد مغذی را بهتر میکند.
برنامه روزانه ساده برای مدیریت خوراک جوجهها
- صبح زود آبخوریها را خالی، شستوشو و با آب تازه پر کنید.
- باقیمانده دان روز قبل را از نظر رطوبت، بو و آلودگی بررسی کنید.
- دان تازه را در حجم کم داخل دانخوری تمیز بریزید.
- رفتار جوجهها هنگام خوردن و راه رفتن تا آبخوری را مشاهده کنید.
- جوجههای کماشتها یا کوچکتر را علامتگذاری و جداگانه بررسی کنید.
- در گرمترین ساعت روز، دمای آب و وضعیت تهویه را کنترل کنید.
- در پایان روز مقدار دان مصرفشده، تلفات، اسهال و رفتار غیرعادی را ثبت کنید.
این ثبتهای ساده بعد از چند هفته اطلاعات بسیار ارزشمندی به شما میدهند و مشخص میکنند تغییر وزن یا تلفات دقیقاً از چه زمانی آغاز شده است.
جمعبندی؛ برای رشد سالم جوجهها چه کار کنیم؟
خوراک جوجه شترمرغ باید متناسب با سن، وزن و سرعت رشد پرنده تنظیم شود و نمیتوان یک جیره ثابت را از روز اول تا پایان دوره پرورش ادامه داد.
در دو ماه اول، جیره پیشدان با پروتئین بیشتر و مواد معدنی متعادل اهمیت زیادی دارد و پس از آن باید پروتئین بهتدریج کاهش و سهم فیبر مناسب افزایش پیدا کند.
آب سالم، دان تازه، تغییر تدریجی جیره، وزنکشی هفتگی و مشاهده وضعیت پاها بهاندازه فرمول خوراک اهمیت دارند.
در نهایت، بهترین جیره گرانترین جیره نیست؛ بهترین جیره خوراکی است که از مواد اولیه سالم تهیه شده، دقیق مخلوط شده و رشد یکنواخت جوجهها را بدون چاقی و فشار اضافی بر پاها تأمین کند.
منابع و مبنای فنی این آموزش کاربردی
برای تنظیم مقادیر تقریبی پروتئین، کلسیم، فیبر و برنامه تغییر جیره از راهنماهای تغذیه شترمرغ در Merck Veterinary Manual، گزارشهای تخصصی سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد و مرورهای علمی منتشرشده در حوزه تغذیه شترمرغ استفاده شده است.
به دلیل تفاوت کیفیت مواد اولیه، شرایط آبوهوایی، نژاد، وزن و وضعیت سلامتی گله، فرمول نهایی خوراک باید با نظر متخصص تغذیه و دامپزشک پرندگان تنظیم شود.